1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer
Son gncelleme: 2018-09-21
Facebook Twitter Youtube

Irak Seçimleri Hakkında Düşünceler

Ziyat KÖPRÜLÜ

Bilindiği gibi; Irak Geçici Hükümeti, Genel Seçimlerin Ocak 2005΄te yapılmasını kararlaştırmıştı ve buna gِre yine Irak genelinde bir sayımın 12 Ekim 2004 tarihinde yapılmasını da karara bağlamıştı. Ancak, Irak΄ın demokratikleşmesi yolunda büyük bir ِnemi haiz olan genel seçimlerin ‘zamanında’ ve ‘şaibesiz’ bir şekilde gerçekleşmesi şüphelidir. Nitekim 12 Ekim 2004 sayımı, belirsiz bir tarihe ertelenmiştir. Bu, son derece hayal kırıklığı yaratan bir durumdur. Zira, nüfus sayımını gerçekleştiremeyen bir devletin, seçimi ne denli sağlıklı gerçekleştireceği de ciddi bir problemdir.

Güya seçmen listeleri, sayım sonuçlarına gِre hazırlanacaktı… BM, seçime dair pek çok konuda olduğu gibi, bu konuda da ِdün vermek durumunda kaldı ve hem güvenlik kaygıları, hem de teknik sorunlar nedeniyle sayım yapılamayacağını açıkladı. Bu durumda seçmen listeleri, Iraklı ailelere yiyecek alabilmeleri için verilen karneler üzerinden hazırlanacak.

Tekrar hatırlatmakta fayda var. Irak'a uygulanan ambargo üzerine, 1998 yılında Saddam yِnetimi tarafından, BM ile koordineli olarak ve 1957 Nüfus Sayımı bilgileri baz alınarak hazırlanan BM Gıda Yardımı Belgeleri, bugün Irak΄ta neredeyse bir nüfus cüzdanı kadar geçerlidir. Her resmi işlem sırasında ibraz edilmesi istenilen bu belgelerin birer nüshası; Irak Muhaberatı, Irak Ticaret Bakanlığı, Irak Cumhurbaşkanlığı Sekreterliği ve BM'de bulunmaktadır. Ancak son zamanlarda Kerkük ve civarına getirilen Kürt ailelere de Valilik tarafından bu belgeler dağıtılmakta ve BM΄den bu ailelere yardım etmesi talep edilmektedir. Bilindiği gibi sayım ve seçimde bu belgenin ibraz edilmesi yetkililerce istenecektir. Yani, son aylarda Kerkük Gıda Dağıtım Dairesi tarafından şehre gِç eden 25 bin Kürt aileyi sahte belgelerle nüfusa kaydettiği ve bu insanlara sahte belgelerle gıda karnesi verdiği herkes tarafından bilinirken, usulsüz bir şekilde dağıtılan bu karneler şimdi, kimlik ve oturum belgesi yerine geçecek. Ayrıca, Kerkük İl İdaresi tarafından Eylül ayı içerisinde yapılan bir açıklamayla da duyurulan; “işgal sonrasında Kerkük’e yerleşenlerin, gıda karnelerini gِstermek suretiyle 12 Ekim 2004 tarihine kadar Kerkük nüfusuna kayıt yaptırabilecekleri“ yِnündeki karar da demografik açıdan oldukça yararlı(!) ve adil(!) neticeler doğurdu.

Geçmişte uygulanan Araplaştırma politikası, Saddam sonrası dِnemde gerçekleşen ‘Kürtlerin toplu gِçü’ ile, bir Kürtleştirme politikası şeklini almıştır. Her gün yaklaşık 500 Kürt Kerkük’e yerleşirken, Kürtler tarafından sergilenen yıldırma politikası sonucunda, yaklaşık 50 bin Arap’ın kenti terk ettiği bilinmektedir. Bِlgedeki gِrevliler de geçtiğimiz 18 ay içinde çoğunluğu Kürt olmak üzere 70 binin üzerinde kişinin bِlgeye dِndüğünü beyan etmektedirler. Kerkük’te güvenlik kontrolünü yürüten Amerikalı Binbaşı Mike Davey; ‘sadece Ağustos ayında 20 bin Kürt'ün, Kürt siyasi partileri tarafından Kerkük’e yerleşmeleri için mali ve diğer bakımlardan desteklendiklerini’ ifade etmiştir. Yetkililer ayrıca, Kürtlerin bu şekilde gelmeye devam etmeleri halinde şu anda 850 bin olan kent nüfusunun, Ocak ayında yapılacak seçimler ِncesinde 100 bin kişi artacağını da kaydetmiştir. Yerel yِnetim tarafından Kerkük mahallelerinde uygulanmakta olan parselasyonu da gِz ِnünde tuttuğumuzda ortaya çıkan durum, Türkmenlerin sağlıklı bir sayım ve seçimin yapılamayacağına dair bir endişe duymalarına neden olmaktadır.

Irak’ın yeniden yapılandığı bu günlerde, nüfus sayımına “Türkmenlerin kaderini belirleyecek” bir unsur olarak bakılmalıdır. Çünkü, sayım ile Türkmenlerin Irak’ın yِnetiminde alacakları konum da açığa çıkacaktır. Diğer taraftan sayım tarihinden itibaren Türkmenlerin yerlerinden sürülmesi gibi bir olumsuzluk da engellenmiş olacaktır. Tüm bu nedenlerden dolayı; parayı veren kişinin istediği bِlgeyi satın alabilmesine imkan tanıyan bِylesi bir ortam, nüfus sayımının bir an ِnce yapılması için girişimlerde bulunulmasını da zorunlu kılmaktadır.

Ertelenen nüfus sayımı, seçimlerden de ِte bir ِnem taşımakta. Özellikle Kerkük’te hayati bir ِnemi haiz olan sayım işlemi sayesinde, Kerkük üzerinde hak iddia eden Kürt-Türkmen ve Arapların nüfus oranı belirlenecek. Ancak çok iyi bilinmelidir ki; altyapısı oluşmadan yapılacak bir sayımın ve dolayısıyla seçimin doğuracağı sonuçlar sağlıklı olmayacaktır. BM temsilcisi de, konuyla ilgili olarak yaptığı açıklamalarda; ‘sağlıklı bir seçim için 5 sene gerektiğini’ sِylemişti. Bilindiği gibi Irak΄ta taşlar henüz yerlerine oturmamıştır. İstikrarlı ve güvenli bir ortam henüz tesis edilmemiştir. Dolayısıyla, insanların rahat bir şekilde, baskıya maruz kalmadan ve kendi ِzgür iradeleriyle beyanat verip oy kullanmaları ِnem arz eder.

Bugüne kadar Irak΄ta yapılan sayımlar, çeşitli baskıcı rejimlerin kontrolünde ve isteği doğrultusunda gerçekleşmiştir. Özellikle de Saddam rejimi dِneminde Türkmen bِlgelerinde, bilhassa Kerkük ve civarında uygulanan Araplaştırma politikası nedeniyle meydana gelen nüfus kaydırmaları ve demografik yapıyı değiştirme çabaları sağlıksız sonuçların elde edilmesine neden olmuştur.

Bir başka endişe kaynağı da Irak halkının tümünün oy kullanıp kullanamayacağı ve bu insanları ülkelerinde giderek kِtüleşen şiddet olaylarından kimin koruyacağı konularıdır. Dolayısıyla gerçekçi ve nezih bir sayım ile seçimin yapılabilmesi ve tüm endişelerin giderilmesi için ilgililerce aşağıdaki hususlara dikkat edilmesi gerekmektedir :

1- İnsanların hür iradeleriyle, kokmadan ve çekinmeden beyanda bulunmaları veya oylarını kullanmaları için ülkede güvenliği sağlamak.

2- Başta BM olmak üzere çeşitli uluslar arası resmi ve sivil toplum kuruluşlarından gِzlemcilerin katılımını sağlamak.

3- 09 Nisan 2003 tarihinden sonra Kerkük΄e ve diğer bِlgelere yerleştirilen ailelerin gerçekten eski rejim tarafından gِç ettirildiklerini gِsteren belgelere sahip olup, olmadıkları ile bu belgelerin gerçek olup, olmadığından emin olunması hususuna da riayet etmek.

4- KDP ve KYB Hükümetleri tarafından Kerkük’e yapılan tayinlerin durdurulması amacıyla; ildeki resmi dairelerin personel durumu ve idari işleyişinin Bağdat Geçici Hükümeti’nce gِrevlendirilen bir komisyon tarafından incelenmesini sağlamak. (Zira, Irak eski Devlet Başkanı Saddam Hüseyin dِneminde Kerkük'teki kamu çalışanları arasında Arap ve Türkmen asıllı olanlar çoğunluğu teşkil etmekteyken; S.Hüseyin sonrasında ABD'nin müsamahası ve Kürt asıllı Kerkük Valisinin desteği ile Kürt orijinli kamu çalışanı sayısında artış gِzlenmiştir.)

5- Gerek sayım, gerekse seçim sürecinde; Irak dışında yaşayan Iraklıların da demokratik haklarından yararlanmalarını sağlamak. (Bu imkanın yaratılması amacıyla; Iraklıların, bulundukları ülkelerdeki temsilcilikler aracılığıyla resmi kayıtlarının yapılmasına yِnelik tertibatın alınması gerekmektedir.)

6- Özellikle Kerkük’teki Türkmenlerin nüfus sayımı ve seçimlere katılımını temin etmek amacıyla; 1968 yılındaki sınırlar ile etnik yapılanmaya geri dِnülmesini sağlamak.

Aksi takdirde Irak ve başta Kerkük olmak üzere bِlgedeki diğer ülkelere de sıçrayabilecek çatışmaların başlangıç noktası olabileceği olasılığının da ihmal edilmemesi gerekir. Şu da çok iyi bilinmelidir ki, gerek sayımın, gerekse seçimlerin iptal edilmesi veya ertelenmesi halkın Geçici Irak Hükümeti’ne olan güvenini de sarsacaktır.

Ziyat KÖPRÜLÜ Yazarn dier yazlar (35)...

Bize Göre: Bu da bizim Manifestomuz!

Hits: 87

Her toplumsal hareket veya inancın yol haritası ve olmazsa olmazlarını gösteren manifestolar ol…

Devam...

Barzani ve Talabani'den Kerkük planı

Hits: 80

Türkmen Cephesi Kerkük Teşkilat Sorumlusu Mehmet Seman Ağaoğlu, ABD-Peşmerge ortaklığıyla y…

Devam...

Kardaslik 79

Hits: 3

Devam...

TÜRKMENLERİN ÇÖZÜM BEKLEYEN SORUNLARI

Hits: 79

Türkiye’de yaşayan Türkmenler arasında birliği, sosyal ve siyasal dayanışmayı pekiştirmek…

Devam...

"Kerkük konusunda hiç kimse ile pazarlığa oturmayacağız"

Hits: 91

Birleşmiş Milletler Bağdat Temsilcisi Yan Kobiş ile bir araya gelen Irak Türkmen Cephesi Genel …

Devam...

Türkmenlerden Basra'ya 108 ton içme suyu yardımı

Hits: 57

Kerkük'te Irak Türkmen Cephesi tarafından başlatılan yardım kampanyası kapsamında, içme suy…

Devam...

Kurtulus dergisi 143

Hits: 27

Devam...

Türkmen İstişare Toplantısı Yapıldı.

Hits: 164

Ankara’da faaliyet gösteren Türkmen Sivil Toplum Kuruluşları 2 Eylül 2018 tarihinde bölgedek…

Devam...

Türkmenler küçük ordu kurdu

Hits: 116

Kerkük’ün Haşdi Şabi destekli Irak ordusu tarafından Kürtlerden alınması sonrasında, kent…

Devam...

Irak Meclis'inde "Türkmen Grubu" kuruldu

Hits: 140

Irak Türkmen Cephesi (ITC) Genel Başkanı Erşat Salihi'nin Meclis binasında yaptığı basın to…

Devam...

Yazarn ok okunan

BـYـKLERE MASAL-10

Hits: 36531

Kِylerden bir kِyde çobanın biri her gün koyun sürüsünü alıp yaylamaya gidermiş ve orada …

Devam...

Anayasal Açıdan Kerkük Sorunu

Hits: 25701

Irak Bِlgesel Kürt Yِnetimi bayrağının resmi kurum ve kuruluşlarda çekilmesi hususunda İl M…

Devam...

Sayın Cumhurbaşkanıma Açık Mektup

Hits: 5730

Zatı-âlilerinizin malumları olduğu üzere Irak Türkleri, uzun yıllardan beri çeşitli haksız…

Devam...

Davutoğlu'nun Kerkük ziyareti ve düşündürdükleri...

Hits: 3457

Irak Devleti’nin Bağımsızlığını kazandığı 1932 yılından beri Kerkük’e muhtelif ü…

Devam...

SADDAM… TـRKMENLER… VE DـNYA BARIŞ ELÇİSİ'NİN İNSAFI

Hits: 1898

Yeni yıl 2007'nin ilk günlerinde, Saddam Hüseyin'in idamının haklı olup olmadığı hakkında …

Devam...