1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer
Son gŘncelleme: 2018-09-19
Facebook Twitter Youtube

KERKـK UNUTULMASIN (2)

Kardaslik 79

Dr. C├╝neyt MENG├ť

Kerk├╝k Valisi May─▒s ay─▒nda WashingtonÔÇÖda y├╝r├╝tt├╝─č├╝ resmi temaslar─▒n ard─▒ndan gazetelere verdi─či demecinde, Kerk├╝kÔÇÖ├╝n Irak K├╝rt b┘Élgesine kat─▒lmas─▒n─▒n gerekli oldu─čuna dair a├ž─▒klamas─▒yla e┼č zamanl─▒ olarak KDPÔÇÖnin ├╝st d├╝zey y┘Éneticilerinden Faz─▒l Miran yapt─▒─č─▒ a├ž─▒klamada ÔÇťIrak K├╝rdistan b┘Élgesinin referandum yoluyla bu y─▒l─▒n sonuna kadar Ba─čdatÔÇÖtan ayr─▒laca─č─▒n─▒ÔÇŁ duyurdu.
Hali haz─▒rda her ne kadar K├╝rtler Kerk├╝kÔÇÖteki illegal n├╝fus kayd─▒rmalar─▒yla ├žo─čunlu─ču te┼čkil etseler de yap─▒lacak referandum; ABD, T├╝rkiye, Merkezi H├╝k├╝met ve hatta Kerk├╝kÔÇÖte ya┼čayan T├╝rkmen ve Araplar─▒n g┘Ér├╝┼čleri al─▒nmadan kolay olmayacakt─▒r. Ancak, b┘Élgede ├že┼čitli oyunlar─▒n oynand─▒─č─▒ m├╝┼čahede edilmekte olup s├╝re├ž T├╝rkiye ve T├╝rkmenler taraf─▒ndan dikkatle takip edilmelidir.
Referandum meselesi k─▒saca incelendi─činde, Nisan 2003ÔÇÖde ABDÔÇÖnin IrakÔÇÖ─▒ i┼čgaliyle her iki parti (KYB, KDP) yetkilileri ile 18 Mart 2003ÔÇÖde AnkaraÔÇÖda yap─▒lan toplant─▒da K├╝rt Pe┼čmergelerinin Kerk├╝kÔÇÖe girmeyeceklerine dair imzalad─▒klar─▒ taahh├╝tnameye ra─čmen Kerk├╝kÔÇÖ├╝ payla┼čt─▒lar ve ge├žen s├╝re i├žinde gruplar halinde illegal n├╝fus kayd─▒rmalar─▒n─▒ da ger├žekle┼čtirdiler.
D┘Énemin D─▒┼či┼čleri Bakan─▒ Abdullah G┘ÇL, ABDÔÇÖnin o d┘Énemdeki D─▒┼či┼čleri Bakan─▒ Colin PowellÔÇÖ─▒ arayarak K├╝rt gruplar─▒n─▒n Kerk├╝kÔÇÖ├╝ terk etmelerini talep etmi┼čtir. Di─čer taraftan Talabani 12 Nisan 2003ÔÇÖde Kerk├╝kÔÇÖe yapm─▒┼č oldu─ču ziyaret s─▒ras─▒nda ┼čehrin K├╝rt, T├╝rkmen ve Araplardan olu┼čan e┼čit say─▒da bir komite taraf─▒ndan y┘Énetilece─čini ifade etmesine ra─čmen ne komite kuruldu ne de g┘É├ž├╝n h─▒z─▒ kesildi.
Referandum meselesi irdelenmeden ┘Énce iki hususun alt─▒n─▒ ├žizmekte yarar vard─▒r; ilki Irak ve BM resmi kay─▒tlar─▒na g┘Ére 2003ÔÇÖdeki sava┼č ┘Éncesi 830 bin olan Kerk├╝kÔÇÖ├╝n n├╝fusu, K├╝rtler taraf─▒ndan illegal n├╝fus kayd─▒rmalar─▒ sonucu 1 Milyon 450 Bin ki┼čiye ula┼čm─▒┼č ve resmi kay─▒tlara da ge├žirilmi┼čtir. ─░kincisi, K├╝rt gruplar─▒n─▒n yine sava┼č ┘Éncesi g┘É├že zorlananlar─▒n─▒n say─▒s─▒ y├╝z binler oldu─ču iddialar─▒na kar┼č─▒l─▒k, BM ve Irak T├╝rkmen Cephesi kay─▒tlar─▒na g┘Ére Saddam d┘Éneminde Kerk├╝kÔÇÖten g┘É├že zorlanan K├╝rt say─▒s─▒n─▒n yakla┼č─▒k 11 Bin 800 ki┼či oldu─ču tespit edilmi┼čtir.
Bu tablonun birinci bendine bak─▒ld─▒─č─▒nda Kerk├╝kÔÇÖte yap─▒lacak herhangi bir referandumun sonu├žlar─▒ K├╝rt gruplar─▒n─▒n lehine olaca─č─▒ a┼čikard─▒r. Durumun resmile┼čtirilmesi amac─▒yla K├╝rt gruplar─▒n─▒n bask─▒lar─▒ sonucunda 2005ÔÇÖde onaylanan daimi anayasada yer alan 140. Maddede; ihtilafl─▒ b┘Élgeler i├žindeki Kerk├╝k i├žin 31 Aral─▒k 2007ÔÇÖye kadar normalle┼čtirme s├╝recinin ba┼člat─▒larak g┘É├že zorlananlar─▒n geri d┘Énmesi, yani daha fazla n├╝fus kayd─▒rmalar─▒n─▒n ger├žekle┼čmesinin ard─▒ndan n├╝fus say─▒m─▒ sonucunda referandumun yap─▒laca─č─▒ yer alm─▒┼čt─▒r. S├╝rekli s┘Éz├╝ edilen ihtilafl─▒ b┘Élgeler ile ilgili olarak halen hukuki zemin olu┼čturulamam─▒┼čt─▒r.


Referandum ile Kerk├╝kÔÇÖte ya┼čayanlar─▒n Ba─čdat Merkezi H├╝k├╝metine mi yoksa K├╝rdistan Y┘Énetim B┘Élgesine mi ba─članmak istediklerinin sorulaca─č─▒d─▒r. O tarihlerde T├╝rkiyeÔÇÖnin ve Ba─čdat Merkezi H├╝k├╝metinin konuya g┘Ésterdikleri hassasiyet sonucunda referandumun s├╝resinde yap─▒lmas─▒ engellenmi┼č ve ask─▒ya al─▒nm─▒┼čt─▒r. Ancak 31 Aral─▒k 2007ÔÇÖde s├╝resi dolan 140. Maddeyle ilgili herhangi bir de─či┼čiklik yapma yetkisinin sadece Irak Meclisinde olmas─▒na ra─čmen BM ├ľzel Temsilcisi Staffan De Mistura taraf─▒ndan iki defa 6 ayl─▒─č─▒na uzat─▒lmas─▒na ra─čmen herhangi bir netice al─▒namamas─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra BMÔÇÖnin meseleye olan tarafs─▒zl─▒─č─▒na da g┘Élge d├╝┼č├╝rm├╝┼čt├╝r.
Bilindi─či ├╝zere o zaman─▒n T.C. Ba┼čbakan─▒ Erdo─čan, 2007ÔÇÖde parti grup toplant─▒s─▒nda ÔÇťKerk├╝kÔÇÖte bir referandum yap─▒lmas─▒ ├žok tehlikeli sonu├žlar yaratabilir, demografik yap─▒s─▒ de─či┼čtirilmi┼č bir kentte referandum do─čru olmazÔÇŁ diyerek Kerk├╝kÔÇÖte oldubitti ko┼čanlar─▒ sert bir dille uyarm─▒┼čt─▒r. Ancak, ne olduysa 2008 sonras─▒ ┘Ézellikle Kuzey Irakl─▒ K├╝rtlerle T├╝rkiye aras─▒nda enerji ba┼čta olmak ├╝zere ekonomik ├ž─▒karlar sebebiyle Kerk├╝k dosyas─▒ tamamen olmasa da k─▒smen rafa kald─▒r─▒lm─▒┼čt─▒r.
Devam edecektir.

Dr. C├╝neyt MENG├ť Yazarřn di­er yazřlarř (135)...

Barzani ve Talabani'den Kerk├╝k plan─▒

Hits: 47

T├╝rkmen Cephesi Kerk├╝k Te┼čkilat Sorumlusu Mehmet Seman A─čao─člu, ABD-Pe┼čmerge ortakl─▒─č─▒yla y…

Devamř...

Kardaslik 79

Hits: 1

Devamř...

T├ťRKMENLER─░N ├ç├ľZ├ťM BEKLEYEN SORUNLARI

Hits: 62

T├╝rkiyeÔÇÖde ya┼čayan T├╝rkmenler aras─▒nda birli─či, sosyal ve siyasal dayan─▒┼čmay─▒ peki┼čtirmek…

Devamř...

"Kerk├╝k konusunda hi├ž kimse ile pazarl─▒─ča oturmayaca─č─▒z"

Hits: 83

Birle┼čmi┼č Milletler Ba─čdat Temsilcisi Yan Kobi┼č ile bir araya gelen Irak T├╝rkmen Cephesi Genel …

Devamř...

T├╝rkmenlerden Basra'ya 108 ton i├žme suyu yard─▒m─▒

Hits: 50

Kerk├╝k'te Irak T├╝rkmen Cephesi taraf─▒ndan ba┼člat─▒lan yard─▒m kampanyas─▒ kapsam─▒nda, i├žme suy…

Devamř...

Kurtulus dergisi 143

Hits: 25

Devamř...

T├╝rkmen ─░sti┼čare Toplant─▒s─▒ Yap─▒ld─▒.

Hits: 151

AnkaraÔÇÖda faaliyet g├Âsteren T├╝rkmen Sivil Toplum Kurulu┼člar─▒ 2 Eyl├╝l 2018 tarihinde b├Âlgedek…

Devamř...

T├╝rkmenler k├╝├ž├╝k ordu kurdu

Hits: 104

Kerk├╝kÔÇÖ├╝n Ha┼čdi ┼×abi destekli Irak ordusu taraf─▒ndan K├╝rtlerden al─▒nmas─▒ sonras─▒nda, kent…

Devamř...

Irak Meclis'inde "T├╝rkmen Grubu" kuruldu

Hits: 124

Irak T├╝rkmen Cephesi (ITC) Genel Ba┼čkan─▒ Er┼čat Salihi'nin Meclis binas─▒nda yapt─▒─č─▒ bas─▒n to…

Devamř...

Irak Ba┼čbakan─▒ Haydar el-─░badi: Halk─▒m─▒z─▒n ├ž─▒kar─▒n─▒ ─░ran i├žin riske atamay─▒z

Hits: 57

Irak'ta h├╝k├╝met kurmak i├žin meclis b├╝y├╝k grubunun kurulmas─▒na de─činen ─░badi, lideri oldu─ču …

Devamř...

Yazarřn šok okunanř

T┘ÇRK─░YE DARBO─×AZDA

Hits: 38743

Irak ve SuriyeÔÇÖde t├╝m taraflar DEA┼×ÔÇÖ─▒n i┼čgal etti─či topraklar─▒n temizlenmesinin ard─▒ndan …

Devamř...

RAKKAÔÇÖYA ARA MI VER─░LD─░?

Hits: 36845

16 May─▒s Washington zirvesi s─▒ras─▒nda ve ┘Éncesinde ya┼čananlar s├╝rpriz olmad─▒. AnkaraÔÇÖn─▒n s…

Devamř...

DEA┼×ÔÇÖTAN SONRAK─░ TEHL─░KE

Hits: 33838

Tarihte ├╝├ž y─▒l ┘Énce bug├╝n, IrakÔÇÖ─▒n ikinci b├╝y├╝k ┼čehri MusulÔÇÖun yan─▒ s─▒ra Selahaddin, …

Devamř...

IRAK MUTABAKATI VE TـRKMENLER

Hits: 29679

1926ÔÇÖda T├╝rkiye, ─░ngiltere ve Irak h├╝k├╝metleri aras─▒nda Ankara Antla┼čmas─▒ÔÇÖn─▒n imzaland─▒…

Devamř...

G┘ÇVENL─░ M─░ YOKSA ├ľZERK M─░ B├ľLGELER?

Hits: 28831

Tampon, G├╝venli ve ├ľzerk B┘Élge kavramlar─▒ aras─▒nda terminolojik, i├žerik ve ama├ž y┘Én├╝nden bi…

Devamř...