1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer
Son gncelleme: 2017-08-22
Facebook Twitter Youtube

WASHINGTON´UN KÜRT KARTI

Irak Türkmenleri: Referandumu reddediyoruz

Dr. Cüneyt Mengü

Washington, yarım asırdan beri hem alenen ve hem de üstü kapalı olarak Irak başta olmak üzere bölgede Kürt kartını kullanmaktadır.
İran, 1947’de Mahabet Cumhuriyeti’ni kısa sürede etkisiz hale getirdi ise de 1960’lı yıllarda Irak’tan toprak talep etmek amacıyla ve Washington’un bilgisi dahilinde Irak’ta Kürt kartını açan ilk ülkedir. Bilindiği üzere İran, 1975’te Irak ile imzaladığı Cezayir Anlaşması ile istediğini elde etmişse de Kürt kartı uluslararası arenada 1990’lara kadar rafa kaldırılmıştır.
Ağustos 1990’da Saddam Kuveyt’i işgal etti ancak ABD önderliğindeki koalisyon güçlerinin müdahalesiyle Irak orduları Kuveyt’ten çıkarıldı. Sonuçta proje ve plan gereği Irak’ın kuzey ve güneyi uçuşa yasak bölge ilan edildi. Ve akabinde de 1991 yılında BM kararıyla Irak’ın kuzeyinde güvenli bölge ihdas edilmiştir.
1998’de ABD Dışişleri Bakanı Albright başkanlığında Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ile Kürdistan Yurtsever Birliği(KYB) arasında yapılan Washington Anlaşması ile ABD idaresi Kürt kartına resmen müdahil olmuştur.
1999’da ABD Kongresi Irak’ı kurtarma yasasını onaylaması sonucunda Kürt kartına yeni bir boyut kazandırdı. Bölgede ardı ardına cereyan eden gelişmeler neticesinde hem 1 Mart 2003 tezkeresi ve hem de Irak’ta Saddam rejiminin sona ermesi ile güvenli bölge yapısı defacto olarak Irak Anayasası’nda yerini korumuştur.
Washington’un, Irak modelini aynen Suriye’de ve Türkiye’de de uygulamak için çaba harcaması gözlemciler tarafından dikkatle izlenmektedir.
2011’de Suriye’de rejime karşı başlatılan ayaklanmada Kürt kartını ilk açan yine Washington oldu. Suriye’de kaosun başlamasıyla Türkiye, DAEŞ veya rejime karşı yapılan operasyona fiilen aktif destek vermede ve İncirlik üssünü açmada kararsız olunca Ekim 2014’te bir Kobani yaygarası kopartıldı ve dünya ayağa kalktı. Washington fırsat bu fırsat diyerek Kobani savunması sürerken PKK uzantısı YPG-PYD’ye havadan yapılan lojistik yardımları ile Ankara’ya rest çekti.
Washington’un Suriye’de Kürt Grupları ile olan ilişkilerini Kuzey Irak’ta olduğu gibi gün geçtikçe açıkça derinleştirince ve Suruç’taki intihar saldırısının IŞİD bağlantılı olduğunun ortaya çıkmasıyla ülke içinde ve Türkiye’nin Irak-Suriye sınır hattında askeri operasyonların yapılması zaruret haline gelmiştir. Bu bağlamda PKK terör örgütünün de diğer bir terör örgütü olan IŞİD’ten daha fazla Türkiye’nin güvenliğini tehdit etmesi nedeniyle ABD idaresi ile dirsek temasına geçilerek mutabakat sağlanmış ve İNCİRLİK Üssü de koalisyon güçlerine açılmıştır. Böylece Türkiye çözüm sürecini rafa kaldırmış ve Musul’un geri alınması konusunda IKYB ile Bağdat arasında devam eden pazarlık ta etkilenmiştir.
Hali hazırda Türkiye, IŞİD ile mücadelede koalisyon güçlerine yardımcı olmakta, destek vermekte ve aynı zamandaTSK’nin kanlı terör örgütü PKK’nın Kandil ve diğer bölgelerde bulunan kamplarına yaptığı başarılı hava harekatı sonucunda da örgütün üst düzey yöneticilerinin Kobani’ye sığındıkları da iddia edilmektedir.
Bilindiği gibi Ankara-Erbil arasında zaman zaman sıkıntılı sürece giren ilişkiler karşılıklı menfaatler doğrultusunda belirli alanlara kanalize edilmeye çalışılmıştır. Ankara ile IKYB arasındaki anlaşmanın ana maddesi Kürt petrolünü Bağdat’ı bypass ederek Türkiye üzerinden satışıdır. Türkiye’nin gelecek on yılda büyümeye bağlı olarak enerji ihtiyacının daha da artacak olması nedeniyle ithalata ayrılan maliyetin azaltılması arzusundadır. Böylece Barzani bu antlaşmaya isteyerek ve iyice bağlandıysa da Ankara’dan kırmızıçizgilerini rafa kaldırmasını ve Kerkük’ten vazgeçmesini talep ettiği de iddia edilmektedir.
Barzani,TSK’nin müdahalesine karşı çıkmamakta ve hatta sivillerin savaş kurbanı olduğunu öne sürerek PKK’nın kendi sınırlarını terk etmesi çağrısında bulunmuştur. Diğer taraftan Barzani savaş alanının Irak Kürdistan’ından uzaklaştırılmasının çağrısını da ihmal etmemiştir!
Irak topraklarının hemen hemen % 40’ı IŞİD’in kontrolü altında ve Kürt bölgesi de Irak’ın egemenliğinin dışında olmasına rağmen Irak ve Arap Birliği, Türkiye’nin Kuzey Irak’ta gerçekleştirdiği hava operasyonlarını kınamaktadırlar. Bilmem hangi egemenlikten bahsedilmektedir? Yoksa yine Washington’un direktifi mi? Zaten Saddam zamanında da Türkiye ile Irak arasında imzalanan sıcak takip anlaşmasına rağmen Irak yönetiminden benzeri çatlak sesler çıkmakta idi.
Irak’ta eskiye dönüşün mümkün olmayacağı su götürmez bir gerçektir ve Kürt grupları uluslararası arenada bağımsızlıktan çok daha rahat söz etmektedirler.
Hali hazırda Amerikan Kongresi’ne ve Avrupa’da sunulan tasarılar konusunda Kürt gruplarının yürüttükleri faaliyetlerin Ankara tarafından dikkatle izlenmesi yararlı olacaktır.

Dr. Cüneyt Mengü Yazarn dier yazlar (116)...

Irak Türkmen Cephesi: Referandumun Zamanlaması Yanlış

Hits: 19

Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY), bağımsızlık referandumunu tartışıyor. Referandumun 25 …

Devam...

KERKÜK SADECE KERKÜK DEĞİLDİR?

Hits: 24

Türkiye olarak etrafımızda yaşanan olaylara ‘’alan gerçekleri ‘’ile bakmaktan çok uza…

Devam...

Türkmen Cephesi'nden çağrı: “Bizi yalnız bırakırsanız eririz”

Hits: 23

Irak Türkmen Cephesi Başkanı ve Kerkük Milletvekili Erşat Salihi, Barzani’nin 25 Eylül’de …

Devam...

Türkmeneli dergi 114

Hits: 11

Devam...

Kerkük'te Kürdistan bayrağı krizi derinleşiyor... Mahkeme kararını uygulamayacaklar

Hits: 35

Bağdat İdare Mahkemesi'nin verdiği 'Kürdistan bayrağı' kararı sonrasında kriz sürüyor. son…

Devam...

REFERANDUM ENGELLENİR VEYA ERTELENİR Mİ?

Hits: 38

Irak Kürdistan Bölgesi ile Kerkük başta olmak üzere ihtilaflı toprakları içine alan bölgede…

Devam...

Irak Türkmenleri: Referandumu reddediyoruz

Hits: 25

Irak Türkmen Cephesi Başkanı Salihi, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'nin 25 Eylül'deki bağımsı…

Devam...

Türkmenler Telafer'den güvenli bölgelere kaçıyor

Hits: 46

Irak Türkmen Cephesi Milletvekili Maruf, DEAŞ'ın elinde mahsur kalan Telafer'deki Türkmenlerin…

Devam...

Türkmenlerden referandum tepkisi: Tek başlarına karar almamaları lazım

Hits: 58

Irak Türkmen Cephesi Sözcüsü Ali Mehdi, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nde (IKBY) 25 Eylül’…

Devam...

Barzani'nin "bağımsızlık referandumu" kararına tepkiler giderek artıyor

Hits: 34

Barzani'nin bağımsızlık referandumu kararına tepkiler giderek artıyor. Irak Başbakanı Haydar…

Devam...

Yazarn ok okunan

BÖLÜNME TARTIŞMALARI

Hits: 24449

1991’de BM kararıyla Güvenli Bölge adı altında Irak’ın kuzeyinde kurulan Irak Kürt Bölge…

Devam...

IRAK MUTABAKATI VE TÜRKMENLER

Hits: 23758

1926’da Türkiye, İngiltere ve Irak hükümetleri arasında Ankara Antlaşması’nın imzalandı…

Devam...

TÜRKİYE DARBOĞAZDA

Hits: 22294

Irak ve Suriye’de tüm taraflar DEAŞ’ın işgal ettiği toprakların temizlenmesinin ardından …

Devam...

GÜVENLİ Mİ YOKSA ÖZERK Mİ BÖLGELER?

Hits: 19540

Tampon, Güvenli ve Özerk Bölge kavramları arasında terminolojik, içerik ve amaç yönünden bi…

Devam...

LOZAN VE MUSUL OPERASYONU

Hits: 18349

Yaklaşık bir yıldan fazladır sözü edilen ve Irak’ın içinde ve dışında pazarlığı yap…

Devam...