1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer
Son gncelleme: 2018-09-19
Facebook Twitter Youtube

ALTINKÖPRـ ŞEHİTLERİ İÇİN İSTANBUL’A ANIT DİKİLMELİ

Kardaslik 79

Dr. Cüneyt Mengü

Altınkِprü katliamının 24. yıldِnümü, Kerkük başta olmak üzere Türkmeneli bِlgesindeki kurumlar, Ankara, İstanbul ve batı ülkelerindeki Sivil Toplum Kuruluşları tarafından geçen hafta dualar ve saygı ile anıldı.
28 Mart 1991’de Kerkük’ten 35 km uzaklıkta bulunan sevimli Türkmen kasabası Altınkِprü’de Saddam yِnetimi tarafından 100’ün üstünde Türkmen katledilerek belki tarihte benzeri gِrülmeyen bir vahşet yaşandı. Yüz yüze bir savaş, ayaklanma veya düşman safında yer alma değil, kalleşçe, insafsızca ve insanlık dışı bir vahşetten bahsediyoruz.
Irak ile Kuveyt arasındaki ihtilaf ile ilgili olarak ABD yِnetiminin tarafsız kalacağına güvenen Saddam yِnetiminin 2 Ağustos 1990’da Kuveyt’i işgal etmesi ile başlayan macerası, 16 Ocak 1990’da ABD ِnderliğindeki koalisyon güçlerinin Irak’a 2 ay süren hava harekâtı ile noktalanmıştır. Kuveyt’ten çekilmeyi kabul eden Saddam yِnetimine ait Irak ordusu tarihte benzeri gِrülmeyen onur kırıcı ateşkes anlaşmasını imzalamıştır. Bu olaylardan cesaretlenen kuzeyde Kürtler, güneyde Şiiler Mart ayında ayaklandılar. Bu ayaklanmanın yayılmasında ABD’nin Iraklılara yِnelik “Hür Irak’ın Sesi” radyosundan yapılan yayınlar ِnemli rol oynamıştır.
Kuzey Irak’taki Peşmerge ayaklanmasının en büyük hedefi başta Kerkük olmak üzere; Tuzhurmatu, Tazehurmatu ve Altınkِprü olmuştur. Özellikle Kerkük’te büyük bir kargaşa yaşandı. Bu kargaşa sırasında Peşmerge milisleri tarafından Kerkük’teki tapu ve nüfus daireleri gibi ِnemli arşiv vasfını taşıyan kurumlara zarar verilmiştir. Kerkük Türkmenleri ise bu olayları endişe ile takip ettiler. Türkmenlerin bir kısmı işin vahametini gِrerek şehri terk etmeye başlarken, çoğunluğu oluşturan diğerleri ise çaresizlik içinde evlerinde beklediler. ABD her ne kadar başlangıçta ayaklanmaları teşvik ettiyse de aynı zamanda Saddam’ın bu olayları bertaraf etmek için izlediği yollara da gِz yummuştur. Bundan cesaret alan Saddam’a ait Irak ordu birlikleri Bağdat’tan yola çıkarak 24-25 Mart’ta Tuzhurmatu ve Tazehurmatu’ya ulaşmalarıyla bu iki kasabada rastgele birçok masum Türkmen vatandaşı kurşuna dizmişlerdir. Aynı günlerde Irak ordusu Kerkük’ü bombalamaya başlatmadan, ayaklanmayı başlatan Peşmerge milisleri Tuzhurmatu, Tazehurmatu, Altınkِprü ve Kerkük’ü çoktan terk etmişlerdir.
En büyük trajik dram 28 Mart 1991 tarihinde Altınkِprü’de yaşandı. Aralarında Kerkük’ü terk edenler ile birlikte 100’ün üstünde masum Altınkِprülü Türkmen vatandaşı soruşturma yapmak bahanesiyle tek tek evlerinden alınarak yargısız vahşi bir şekilde kurşuna dizildiler. Kurşuna dizilenler arasında hiçbir şeyden haberi olmayan çocuklar, ِğrenciler, ِğretmenler, işçiler, memurlar, çiftçiler ve hemen hemen her kesimden insanlar vardı.
Sonuçta Saddam’ın bu saldırıları Kuzey Irak’ta güvenli bir bِlgenin oluşturulmasına yol açmıştır. Yani oyun içinde oyun. Nitekim Nisan 1991’de ABD’nin alelacele ِne sürdüğü tasarı ve BM 688 sayılı karar ile huzur operasyonu başlatılmış ve 36. paralelin kuzeyi güvenli bِlge olarak ilan edilmiştir.
2003’de Saddam rejiminin sona ermesinden bir müddet sonra Saddam’ın yargılanma sürecinde Irak Türkmen Cephesi müdahil olmaya çalışmış ve ِzelikle Altınkِprü Katliamı ile ilgili mahkemeye belgeler sunmuştur. Ancak Irak mahkemesi tarafından Altınkِprü katliamı ile ilgili Türkmenlerin müdahil olma başvurusu dikkate alınmamıştır.
1959 ve 1980’de yaşanan katliamların yanı sıra 28 Mart 1991 ‘da meydana gelen Altınkِprü katliamı Türkmenlerin karşılaştıkları trajik kırılma noktalarından biridir ve bir soykırım girişimidir. Günümüzde IŞİD tarafından uygulanmakta olan saldırılar, geçmişte Saddam yِnetimi tarafından Türkmeneli bِlgesinde başlatılan operasyonların bir benzeridir.
Bu soykırım her sene yalnız Türkmen toplumuna değil uluslararası alanda insan haklarıyla ilgili faaliyet gِsteren STK’lar aracılığıyla dünya kamuoyuna anlatılmalı ve bu insanlık dışı uygulamaların bir soykırım olduğu tescil edilmelidir. Öte yandan Türkmen hukukçularımızca şehitlerimizin her türlü maddi ve manevi tazminat haklarının talep edilmesi için yargı süreci yolları da aranmalıdır. Son olarak Altınkِprü katliamını hatırlatacak bir anıtın ِzellikle İstanbul’da dikilmesi zamanı gelmiş ve geçmiştir.
Tüm şehitlerimize Allah’tan rahmet niyaz ederim. Mekânları cennet olsun.

Dr. Cüneyt Mengü Yazarn dier yazlar (135)...

Barzani ve Talabani'den Kerkük planı

Hits: 47

Türkmen Cephesi Kerkük Teşkilat Sorumlusu Mehmet Seman Ağaoğlu, ABD-Peşmerge ortaklığıyla y…

Devam...

Kardaslik 79

Hits: 1

Devam...

TÜRKMENLERİN ÇÖZÜM BEKLEYEN SORUNLARI

Hits: 62

Türkiye’de yaşayan Türkmenler arasında birliği, sosyal ve siyasal dayanışmayı pekiştirmek…

Devam...

"Kerkük konusunda hiç kimse ile pazarlığa oturmayacağız"

Hits: 83

Birleşmiş Milletler Bağdat Temsilcisi Yan Kobiş ile bir araya gelen Irak Türkmen Cephesi Genel …

Devam...

Türkmenlerden Basra'ya 108 ton içme suyu yardımı

Hits: 50

Kerkük'te Irak Türkmen Cephesi tarafından başlatılan yardım kampanyası kapsamında, içme suy…

Devam...

Kurtulus dergisi 143

Hits: 25

Devam...

Türkmen İstişare Toplantısı Yapıldı.

Hits: 151

Ankara’da faaliyet gösteren Türkmen Sivil Toplum Kuruluşları 2 Eylül 2018 tarihinde bölgedek…

Devam...

Türkmenler küçük ordu kurdu

Hits: 104

Kerkük’ün Haşdi Şabi destekli Irak ordusu tarafından Kürtlerden alınması sonrasında, kent…

Devam...

Irak Meclis'inde "Türkmen Grubu" kuruldu

Hits: 124

Irak Türkmen Cephesi (ITC) Genel Başkanı Erşat Salihi'nin Meclis binasında yaptığı basın to…

Devam...

Irak Başbakanı Haydar el-İbadi: Halkımızın çıkarını İran için riske atamayız

Hits: 57

Irak'ta hükümet kurmak için meclis büyük grubunun kurulmasına değinen İbadi, lideri olduğu …

Devam...

Yazarn ok okunan

TـRKİYE DARBOĞAZDA

Hits: 38743

Irak ve Suriye’de tüm taraflar DEAŞ’ın işgal ettiği toprakların temizlenmesinin ardından …

Devam...

RAKKA’YA ARA MI VERİLDİ?

Hits: 36845

16 Mayıs Washington zirvesi sırasında ve ِncesinde yaşananlar sürpriz olmadı. Ankara’nın s…

Devam...

DEAŞ’TAN SONRAKİ TEHLİKE

Hits: 33838

Tarihte üç yıl ِnce bugün, Irak’ın ikinci büyük şehri Musul’un yanı sıra Selahaddin, …

Devam...

IRAK MUTABAKATI VE TـRKMENLER

Hits: 29679

1926’da Türkiye, İngiltere ve Irak hükümetleri arasında Ankara Antlaşması’nın imzalandı…

Devam...

GـVENLİ Mİ YOKSA ÖZERK Mİ BÖLGELER?

Hits: 28831

Tampon, Güvenli ve Özerk Bِlge kavramları arasında terminolojik, içerik ve amaç yِnünden bi…

Devam...