1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer
Son gncelleme: 2018-09-19
Facebook Twitter Youtube

BİDEN VE TـRKMENLER

Kardaslik 79

Dr. Cüneyt Mengü


T.C Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Yardımcısı ve Irak dosyasından tamamen sorumlu Jeo-Biden arasında 22 Kasım 2014 tarihinde yapılan gِrüşmenin ana konusu Kobani olmasına rağmen, her iki taraf birbirinin niyetini bildiğinden ve Kobani ile ilgili politikalarında da herhangi bir değişiklik olmaması nedeniyle, karşılıklı gِrüşmelerde Suriye’nin kısaca yer aldığı uluslararası medyada yayınlanan haberlerin satır aralarından müşahede edilmiştir. Bِylece Erdoğan –Biden gِrüşmesinin yarıya yakın bِlümü Irak meselesi üzerinde yoğunlaşmıştır.
Bilindiği üzere Suriye konusu ile ilgili olarak küresel gücün düğmeye basmasıyla asıl adı Ayn-El-Arap olan Kobani, kısa sürede uluslararası medya ve strateji uzmanlarının odak noktası olmakla dünya siyasi literatürüne yerini almıştır.
Suriye’nin kuzeyinde aynen Kuzey Irak modeline benzer Erbil gibi Kobani’nin de yer alacağı ِzerk bِlgenin oluşturulması hedeflenmektedir. Bu sürecin gerçekleşmesi için ABD, karşılaştığı ve içinden çıkmaya çalıştığı zor denklemin çِzümlenmesi için uğraştığı gِrülmektedir. Denklem ve verilmekte olan mücadele ise bِlgede alan hakimiyetinin kimin üstleneceğidir. Bu bağlamda Türkiye’nin Suriye’de savaşın başlangıcında karşı çıktığı ancak bu günlerde benimsediği sınırda Suriye topraklarında oluşturulacak güvenli bِlge ِnerisine ABD’nin sıcak bakmadığı ve ABD’nin sِz konusu bu projeye Irak’ta olduğu Kürt grupları tarafından gerçekleşmesini arzu ettiği gelişmelerin seyrinden müşahade edilmektedir. Bِlgede cereyan eden olay ve gelişmelere bakıldığında durumun da bu yِnde devam ettiği gِrülmektedir. Son birkaç ay içerisinde ABD Başkan Yardımcısı, Dış İşleri Bakanı, Genel Kurmay Başkanı hem Türkiye’yi hem de Ortadoğu ülkelerini ve hatta Erbil’i ziyaret etmişlerdir. Aynen Nasrettin Hoca misali herkese mavi boncuk dağıtılmaktadır. ABD Dışişleri Bakanlığı Sِzcüsü’nün PKK uzantısı PYD ile çok yakın geçmiş günlerde resmen temas kurulduğunu açıklaması ve Barzani’ye bağlı 200 Peşmerge’nin de Türkiye üzerinden Kobani’ye geçmesi birer ِrnek teşkil etmektedir. ABD ayrıca enerji hattının kontrol edilebilmesi için bِlgenin yeni haritasını Kürtler üzerinde çizmeye çalışmaktadır. Bu çalışmaların bir ucu da İsrail ile bağlantılıdır. Konumuza gelince Biden-Erdoğan gِrüşmesinde Irak ile ilgili olarak, Türkmen meselesi dışında, yeni kurulan hükümet, IKYB, PKK, İran ve İsrail hemen hemen her konu gِzden geçirildi. Öte yandan Türkiye ve ABD’nin ِnümüzdeki süreçte diplomatik, askeri ve istihbarat başta olmak üzere her açıdan yakın temasta olmaya devam etmeleri hususunda da mutabık kalındı. Bu gِrüşmede Kobani ile bağlantılı olarak gazetelerde de yayınlanan eğit-donat programının Türkiye’nin mi yoksa Amerika projesi midir? Gِrüşmede yalnız peşmergelerin değil PYD militanlarının bile Türk askerleri tarafından eğitilmeleri istenmiştir. BM’ne bağlı İnsan Hakları Komiserliği (OHCHR) ve Irak Yardımcı Misyonu (UNAMI) tarafından müştereken hazırlanan ve 3 Ekim 2014 tarihinde yayınlanan Türkmenlerin koruma altına alınmasını belirten rapora istinaden IŞİD’e karşı direnen Türkmenler’in de askeri alanda eğitilmeleri talep edilemez miydi? Bu bağlamda yine bِlgede Türkmenler içinde ِzerk bِlge talep edilemez miydi?
Bilindiği gibi Türkmenler IŞİD operasyonundan en fazla zarar gِren toplulukların başında yer almaktadır. Elimize geçen raporlara gِre yalnız Telafer ve Musul’un ilçe ve kuzeylerinden gِç edenlerin sayıları 200.000 civarındadır. Bu rakama diğer Türkmen bِlgelerinden gِç edenlerde eklendiğinde sayının 300.000’i aştığı ihtimal dahilindedir. Musul’a bağlı katkısız Türkmen şehri Telafer’de, Tuzhurmatu’ya bağlı Yenice, Bastamlı, Karanaz ve Diyale’ye bağlı Karatepe ve Hanekin’de yaşanmakta olan dramatik durumla ilgili bِlge ülkelerinin ve uluslararası camianın ilgisizliği, buna mukabil BM, ABD ve AB’nin Yezidi gِçmenlere yardım yapması ve peşmerge gücüne silah sağlanması ise düşündürücüdür. Erdoğan-Biden gِrüşmesinden Irak halkının ِnemli 3.unsuru olan Türkmenlerin neden gündeme gelmediğini merak etmekteyim. Biden’den bu da sorulmalıydı Türkmenler neden Irak’ta siyasi denklemin dışında tutulmaktadırlar.


Cuneyt.mengu@mercanonline.com

Dr. Cüneyt Mengü Yazarn dier yazlar (135)...

Barzani ve Talabani'den Kerkük planı

Hits: 47

Türkmen Cephesi Kerkük Teşkilat Sorumlusu Mehmet Seman Ağaoğlu, ABD-Peşmerge ortaklığıyla y…

Devam...

Kardaslik 79

Hits: 1

Devam...

TÜRKMENLERİN ÇÖZÜM BEKLEYEN SORUNLARI

Hits: 62

Türkiye’de yaşayan Türkmenler arasında birliği, sosyal ve siyasal dayanışmayı pekiştirmek…

Devam...

"Kerkük konusunda hiç kimse ile pazarlığa oturmayacağız"

Hits: 83

Birleşmiş Milletler Bağdat Temsilcisi Yan Kobiş ile bir araya gelen Irak Türkmen Cephesi Genel …

Devam...

Türkmenlerden Basra'ya 108 ton içme suyu yardımı

Hits: 50

Kerkük'te Irak Türkmen Cephesi tarafından başlatılan yardım kampanyası kapsamında, içme suy…

Devam...

Kurtulus dergisi 143

Hits: 25

Devam...

Türkmen İstişare Toplantısı Yapıldı.

Hits: 151

Ankara’da faaliyet gösteren Türkmen Sivil Toplum Kuruluşları 2 Eylül 2018 tarihinde bölgedek…

Devam...

Türkmenler küçük ordu kurdu

Hits: 104

Kerkük’ün Haşdi Şabi destekli Irak ordusu tarafından Kürtlerden alınması sonrasında, kent…

Devam...

Irak Meclis'inde "Türkmen Grubu" kuruldu

Hits: 124

Irak Türkmen Cephesi (ITC) Genel Başkanı Erşat Salihi'nin Meclis binasında yaptığı basın to…

Devam...

Irak Başbakanı Haydar el-İbadi: Halkımızın çıkarını İran için riske atamayız

Hits: 57

Irak'ta hükümet kurmak için meclis büyük grubunun kurulmasına değinen İbadi, lideri olduğu …

Devam...

Yazarn ok okunan

TـRKİYE DARBOĞAZDA

Hits: 38743

Irak ve Suriye’de tüm taraflar DEAŞ’ın işgal ettiği toprakların temizlenmesinin ardından …

Devam...

RAKKA’YA ARA MI VERİLDİ?

Hits: 36845

16 Mayıs Washington zirvesi sırasında ve ِncesinde yaşananlar sürpriz olmadı. Ankara’nın s…

Devam...

DEAŞ’TAN SONRAKİ TEHLİKE

Hits: 33838

Tarihte üç yıl ِnce bugün, Irak’ın ikinci büyük şehri Musul’un yanı sıra Selahaddin, …

Devam...

IRAK MUTABAKATI VE TـRKMENLER

Hits: 29679

1926’da Türkiye, İngiltere ve Irak hükümetleri arasında Ankara Antlaşması’nın imzalandı…

Devam...

GـVENLİ Mİ YOKSA ÖZERK Mİ BÖLGELER?

Hits: 28831

Tampon, Güvenli ve Özerk Bِlge kavramları arasında terminolojik, içerik ve amaç yِnünden bi…

Devam...