1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer
Son gncelleme: 2017-04-29
Facebook Twitter Youtube

IRAK’TA TÜRKMENELÝ’NE DÝKKAT

site Bakimda

Dr. Cüneyt MENGÜ



Türk medyasýnda IÞÝD olarak bilinen ve cihatçý görüntüsüyle çoðunluðu paralý askerlerden oluþan Irak Þam Ýslam Devleti Örgütünün öncülüðünde yaklaþýk 2 hafta önce Irak’ýn kuzeyinde baþlatýlan operasyonun perde arkasýndaki gerçek güç, 2003 Amerikan iþgalinin ardýndan ister halen Irak’ta farklý mevkilerde bulunan, ister iþgal idaresi tarafýndan görevden uzaklaþtýrýlan Saddam dönemine ait ordu, istihbarat ve Baas partisi kadrolarýndan oluþtuðu iddiasý, gün geçtikçe daha da belirgin bir þekilde müþahede edilmektedir.

Bu baðlamda, 22 Haziran 2014 tarihinde Irak Devrimcileri Yüksek Konseyi resmi sözcüsü Iraklý General Muzhir Al Kaysi, El Cezire televizyonu ile yüzünü saklayarak yaptýðý söyleþide IÞÝD’in varlýðýný küçümseyerek kabul etmiþ ve bu operasyonun ÞÝÝ iktidara karþý bir halk ayaklanmasý olduðunu, gerçek gücün ise aþiretlerden meydana geldiðini belirtmiþtir. General Al Kaysi Irak’ta deðiþim gerçekleþmediði takdirde operasyonun devam edeceðini, ilerideki hedeflerinin Rumadi ve Diyale’den sonra Baðdat olacaðýný ifade etmiþ ve bu arada da Suudilere teþekkür etmeyi ihmal etmemiþtir.

Musul’un düþmesiyle baþlayan operasyonun ardýndan Saddam’ýn doðduðu yer ve Baas partisinin kalesi olan Selahaddin þehrini takiben Türkmeneli Bölgesinin önemli yerleþim bölgesi olan Telafer kenti, hem Peþmergeler ile hem de isyancýlarla pazarlýklara ve çatýþmalara sahne olduktan sonra düþmüþtür. Þu anda on binlerce Türkmen Sincar’a sýðýnmýþtýr. Öte yandan Peþmerge güçlerinin Kerkük ve Tuzhurmatu’yu da iþgal ettiði bilinmektedir. Dün yine kasýtlý olarak IÞÝD’in öncülüðünde Suriye sýnýr kapýsýndaki Rutba, Raba, Ane tamamen isyancýlar tarafýndan ele geçirildi ve bu satýrlar yazýlýrken Hadise ve Rumadi kentlerinin de abluka altýna alýndýðý gelen bilgiler arasýnda yer almaktadýr.

Dün geç saatlerde Kerkük’ten aldýðýmýz bilgiler ýþýðýnda IÞÝD veya isyancýlarýn Kerkük civarýndaki kasabalarda konuþlandýðý ve Kerkük’e saldýrmasýnýn an meselesi olduðudur. Bu olaylarýn cereyan etmesiyle yaþanan kaygý verici geliþmeler kesinlikle tesadüfi olmayýp, yýllardýr bölge için sözü edilen bölünmeler dahil küresel güçlerin ellerine geçen ilk fýrsatta bölgede farklý bir dizayn yaratýlacaktýr. Irak’la ilgili bu krizin yakýn ilgi alanýna giren ülkelerin tarafsýz kalamayacaðý ise ihtimal dahilindedir.

Her ne kadar Irak’ta anlatýldýðý gibi abartýlý bir Sünni – Þii çatýþmasý bulunmamaktadýr. Ancak yine küresel güçlerin kýþkýrtmasý ile bu durumun mezhepsel boyutu gittikçe hýz kazanmaktadýr. Nitekim Sistani cihat ilan etmiþ, El Sadr komandolarý ise gövde gösterisinde bulunmuþlardýr. Ýran, Irak hükümetinin talebi üzerine asker göndermeye hazýr olduðunu bildirmiþ, Suudiler ise Sünni Araplarý destekleyeceklerini açýklamýþlardýr. Amerika ve Ýngilizler ise konuyu zaten yakýndan takip etmektedirler.

Türkiye’ye gelince her þeyden önce yalnýz Kuzey Irak deðil, Irak’ýn tamamý Türkiye için önem arz etmektedir. Ekonomik veriler baþta olmak üzere Irak’ýn bölünme meselesi enerjiye dayalý denklem, her ne kadar kýrmýzýçizgiler rafa kaldýrýlmýþsa da, oldubittiye getirilemeyecek bir þekilde Kerkük’ün statüsü ve Türkmeneli Bölgesinden tamamen vazgeçmesi mümkün olmayacaktýr. Hatýrlanacaðý gibi 1991’den günümüze kadar özellikle Kuzey Irak’ta birçok geliþme yaþanmýþtýr. Bunlardan ders alýnýyor mu? Detaya girmeden bugün Kerkük’te 1996’da Erbil’de meydana gelen hadiseler tekrar yaþanacaðý korkusunu taþýyorum. Bu hadiseleri unutmadýk, unutmayacaðýz. Unutanlar için hatýrlatalým.

1991 yýlýnda Güvenli Bölge’nin kurulmasýndan sonra Habur geliri yüzünden “KDP – Barzani” ile “KYB – Talabani” arasýnda aralýklý olarak yoðun silahlý çatýþmalar meydana gelmiþtir. Nihayet Barzani’nin talebi üzerine 31 Aðustos 1996 sabahý Irak ordusu bu istek üzerine 36. paraleli aþarak büyük bir askeri operasyon düzenlemiþtir. ABD, Ýngiltere ve Fransa uçaklarýnýn denetimi altýnda olmasýna raðmen bu ülkeler Irak saldýrýsýna seyirci kalmýþlardýr. Fakat bu esnada Saddam’ýn askeri birlikleri Erbil’e girdiklerinde CIA, Ýngiltere, Fransa, INC elemanlarýnýn büyük bir bölümü ve Talabani birlikleri þehri çoktan terk etmiþlerdir. Yalnýz Erbil’de Irak muhalif gruplarý arasýnda olan ITC’nin önde gelen yöneticilerinin 35 – 40 kiþiye varan büyük bir bölümü evlerinden alýnarak Baðdat’a götürülmüþ ve þehit edilmiþlerdir. Cesetleri ailelerine bile teslim edilmemiþtir.

Böylece bugünkü krizle baðlantýlý olarak IÞÝD veya isyancýlarla peþmergeler arasýnda ister gerçek, ister göstermelik bir çatýþmanýn faturasýný silahlý güce sahip olmayan Türkmenler ödeyebilir. Buna dikkat edilmesi gerekir. Türkiye’nin bilinen nedenlerden ötürü herhangi bir þekilde bölgeye bir müdahalede bulunamamaktadýr. Ancak Türkiye; ister oradaki vatandaþlarýna, ister 2,5 milyona yakýn Türkmenlere zarar verilmesi halinde sýnýrlý hedefli operasyonlar yapacaðýný dünya kamuoyuna ilan etmesi doðru olmaz mý? Eminim ki Türk Silahlý Kuvvetleri bu tür operasyonlarý yapabilecek güce ve yeteneðe sahiptir. Bu arada Türkmeneli Bölgesi ile ilgili olarak baþta Kýzýlay olmak üzere bütün kuruluþlara teþekkürü, bir Türkmen olarak, borç bildiðimizi ifade etmek isterim. Ýkinci önemli husus ise artýk Irak’ta ok yaydan çýkmýþtýr. Hem Türkmenler hem de Türkiye yýllardýr Irak’ýn toprak bütünlüðünü savundular ancak þimdi böyle bir bütünlüðün devam etmeyeceði aþikardýr. Bu itibarla Türkiye’nin de desteði ile Türkmeneli Bölgesi için bir özerk bölge düþünülemez mi? Türkiye’nin ne kadar istese de, bu krizin dýþýnda kalmasý mümkün deðildir.



Dr. Cüneyt MENGÜ Yazarn dier yazlar (107)...

site Bakimda

Hits: 25

Devam...

Baþbakan Ýbadi'den Kerkük açýklamasý

Hits: 37

Irak Baþbakan? Haydar el-Ýbadi Kerkük'te yerel seçimlerin yapýlmasýný desteklediðini ancak m…

Devam...

Kerkük'te Terör Örgütü PKK Yandaþlarýndan Gösteri

Hits: 40

Irak'ýn Kerkük kentinde terör örgütü PKK yandaþý bir grup, Türk Silahlý Kuvvetleri'nin (TS…

Devam...

Salihi-Türkmen Öðrencilerin mezuniyet törenine katýldý-

Hits: 40

Irak Türkmen Cephesi Baþkaný Erþet Salihi,Türkmeneli Öðrenci ve Gençler Birliði tarafýndan…

Devam...

Ali Kerküklü Kimdir?

Hits: 36

Ali Kerküklünün yayýmlanan 4 kitabý: "Ýstihbarat Oyunlarý, Petrol ve Kerkük", "Oyun Ýçinde…

Devam...

KERKÜK'Ü ÝÞGAL ADIMLARI

Hits: 40

Yüzlerce yýllýk bir Türkmen þehri olan Kerkük'ün demografik yapýsý deðiþtirilerek iþgale…

Devam...

KERKÜK’ÜN GELECEÐÝ TEHLÝKEDE

Hits: 40

Kerkük’ün Kürt Valisi kentteki kamu dairelerinde Kürt bayraðý asýlmasý ve Kürtçenin zoru…

Devam...

Türkiye, Kerkük’teki bütün Türkmenlerle diyalog geliþtirmeli

Hits: 299

Kamu kurumlarýnda Irak bayraðýnýn yanýnda IKBY bayraðýnýn da asýlmasýyla tansiyonun yükse…

Devam...

Türkmeneli gazetesi 1359

Hits: 15

Devam...

Irak Türkmen Cephesi'nin 22. yýldönümü Kerkük'te kutlandý.

Hits: 38

Kutlamada konuþan Irak Türkmen Cephesi Baþkaný ve Kerkük Milletvekili Erþet Salihi, Tüm Türk…

Devam...

Yazarn ok okunan

LOZAN VE MUSUL OPERASYONU

Hits: 13719

Yaklaþýk bir yýldan fazladýr sözü edilen ve Irak’ýn içinde ve dýþýnda pazarlýðý yap…

Devam...

BÖLÜNME TARTIÞMALARI

Hits: 13395

1991’de BM kararýyla Güvenli Bölge adý altýnda Irak’ýn kuzeyinde kurulan Irak Kürt Bölge…

Devam...

100. YILINDA SYKES PICOT

Hits: 12784

Birinci Dünya Savaþý’nýn baþlamasýyla batýlý güçler tarafýndan hasta adam olarak adland…

Devam...

FIRAT KALKANI

Hits: 12249

Suriye’de Esad rejimine karþý 2011’de baþlayan ayaklanmayla ilgili olarak Türkiye’nin eþ …

Devam...

MART TEZKERESÝNÝN PERDE ARKASI

Hits: 11060

Yýllardýr hararetle tartýþma konusu olan ve önümüzdeki günler içerisinde 16. yýlýný do…

Devam...