1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer
Son gncelleme: 2017-04-29
Facebook Twitter Youtube

KERKÜK ÞAÝRLERÝ

Kerkük

Ümit KÖPRÜLÜ

Birinci Cilt
Yazar ve gazeteci arkadaþýmýz Þemsettin Küzecioðlu’nun hazýrlamakta olduðu, Kerkük’ün bir Türkmen kenti olduðunun önemli göstergesi olan, ( Kerkük Þairleri ) adlý kitabý takdire þayan bir eserdir. Elimizde bulunmakta olan, muazzam bu verimin ilk cilti geçen yýl 2006’da Türkiye’nin Baþkenti Ankara’da yayýnlanmýþtý. Ýkinci ciltin yayýnlanmasý da önümüzdeki aylarda tamamlanacak. Bir de üçüncü cilti pilnlanmýþ.

Küzecioðlu Kerkük Þaieleri adlý kitabýnýn 624 sayfalý ikinci bölümne abc harýflarý sýrasýyla, Türkmen Þiirinin rengarenk türlerinde yaratýcýlýk saðlayan 70 þairi sýðdýrmaktadýr. Horyattan dörtlüðe, Gazelden halk þiirine Divan þiirinden göfte sözlerine ve serbest þiirden çaðdaþ þiire her alanda kalem oynatan Kerkük þairleri kitabýnýn birinci cildin önsözünde Türkiye Kamu.sen Genel Baþkaný Bircan Akyýldýz’ýn aþaðýdaki sözleri yeralmaktadýr:

-Tarihimizin bir olduðu gibi geleceðimizin de bir olduðu Irak’ta yaþayan Türk kardeþlerimizin öz kültürünü yansýtan, deðerli þairlerin eserlerini derleyerek hem Türk dünyasýna bir eser kazandýrmýþ olacak hem de çaðdaþ Irak Türk edebiyatý antolojisi hazýrlanarak bölgenin coðrafi ve politik yapýsý gereði kaybolma riski ile karþý karþýya kalan yazýlý edebiyatýný ölümsüzleþtirmiþ olacak.

Küzecioðlu eserinde konu edindiði þairlerin özgeçmiþleri, þiirsel yaþam ve yaratýcýlýklarý, Diðer deneme ve çalýþmalrý ve yayýnlanan eserleri hakkýnda iðneden ipliðe ele almayý baþarmýþtýr. Kendisinden önce bu gibi denemelerde bulunan Türkmen aðabeyleri Ata Terzibaþý, Abdullatif Benderoðlu, Suphi Saatçý, Fazýl Mehydi Bayat ve Kasým Sarýkahya’larýn denemelerini örnek alarak bir hayli yararlanmýþtýr ve bu yararlanma sonucu da Türk Dünyasý kütüphanesini Türkmen þairleriyle ilgili zenginleþtiren bir eseri meyana koymuþtur. Kedisini bu baþarýsýndan dolayý kutlamak vazife olmuþtur.

Küzecioðlu kitabýnýn birinci bölümüne aldýðý çaðdaþ þiirimizin öncülerinden Abdullatif Benderoðlu Irak ve Türkiye’den ziyade bir çok Türk ve Arap ülkelerinde de tanýnmakatadýr. Türkçe ve Arapça dillerinde yazdýðý þiirleri yanýn da Benderoðlu’nun öykücülüðü ve romacýlýðý da vardýr. Þimdiye kadar basýlmýþ þiir eserlerinin sayýsý onu aþmaktadýr. onlardan Güneþ Þarkýsý Baðdat 1969, Yurt Topraðý Ankara 1971, Doðu Ýnsanlarý Baðdat 1975, Güverginlerin Ezgisi Ankara 1975, Karanfil Bakü 1977, Çýðlýk ve Yara Baðdat 1999, Yanardaðlardan püsküren yýldýzlar Baðdat 1982, Gecenin Göksünde Çýrpýnýr Yýldýrýmlar Baðdat 1986, 42 Günün Þiirleri Baðdat 1992, Yolun Sonuna dek Bakü 2002, Gecenin Kanayan Yarasý Kerkük 2003.

Ýçimdeki hasretin
içinde yaþar KERKÜK
Analar ninesiyle
Uyanýr yatar KERKÜK
Gürgür Baba aðlasa
Silkinip kaçar KERKÜK
Tarihin açýlmayan
Gizini açar KERKÜK
Yýldýrýmý dünyaya
Alevle çakar KERKÜK

Benderoðlu Türkmen çaðdaþ þiirinin inkaredilmez parlak ismidir. Yazýðý þiirlerinde gerçekçi sadýk içli bir þair olarak yaþar o yüzden de þiir ürünleri gayet etkilidir çünkü Benderoðlu þiirlerini benimsediði birer öz parçasý gibi sanar ve o yüzden de onlarý baþkalarýna da benimsetmeye ve sevdirmeye uðraþýr.
Kuþkusuz ki Benderoðlu’nun þairliði yanýnda birde araþtýrmacý ve yazarlýðý da herkesce belli ve malumdur. Irak Türkmen edebiyatý yolunda bir adým Baðdat 1962, Türkmen Þairi Fuzuli Bayatlý Baðdat 1971, Irak Türkmen Dili Baðdat 1977, Azerbaycan Þiiri Bakü 1987, Atasözlerimiz Baðdat 1988, Irak Türkmen edebiyatýna bir bakýþ Baðdat 1989 yýllarýnda yayýnlanan önemli eserleri Türkmen dili, edebiyatý, kültürü ve tarihini yansýtan takdire þayan kaynaklarýnýn bir bölümüdür.

Anadilini sevmek
Ana kucaðýný sevmektir
Yaþamýn ilk günlerinde
Anadilini sevmek
Yeniden yaþamaktýr
Yaþamýn son günlerinde

Benderoðlu yanýsýra Küzecioðlu çaðdaþ þiirimizin öncülerinden þairler Saalah Nevres ve Nesrin Erbil’i de birinci ciltine almayý unutmamýþ. Büyük þair Nevres’te yaratýcý þairliði yanýnda öykü ve sahne oyunu yazarlýðýyla da ön kazanmýþtýr. Aynada Zaman Kerkük 1972, Uzaktan Geliyorum Baðdat 1980, Pencere Baðdat 1989’da yayýnlanan þiir eserlerine birde 1987 yýlýnda Baðdat’ta yayýnladýðý Üç Yerli Piyes’ini eklemiþti. Muçala ve Yarasa öncü þairin yazmýþ olduð ön kazanan iki sahne oyununnun adlardýrdýr.

Yuvam hangi dalda hangi budakta
Aþkým hangi hangi gönül hangi kucakta
Ben o ben deðilim o ben þu anda
KERKÜK’te çýrpýnýr kurna bucakta

Nesrin Erbil çaðdaþ þiirimizin kývançla söyliyebileceðimiz öncü bir ismidir. Gerçek aþk, ayrýlýk, üzüntü, sevgiliye hasretin yetiþtirdiði ve olanaksýzlýklara haykýran bir sesidir. O bir Türkmencesine tüm zincirleri kýran engelleri aþan sevgiyle sevgiye ve sevgiliye koþan kendi baþuna bir yaratýcýlýktýr. Þiirleri Erbil kokar yumuþak saçýnýn tellerini Altýnköprü suyuyla yýkamayý diler, yüreði ise Gürgür Baba’dýr Türkmen için yanar. Nesrin Erbil’in yayýnlanmýþ kitaplarý ise, Deniz Rüyasý Ankara 1969, Ýki Þehir Ýstanbul 1998 ve Geleceðim Erbil 2004.

Varsýn yol vermesin daðlar, sýnýrlar
Sana giden yollarý ateþler ayýrsa
Sel sel uzansa uçurumlar
Ormanlar yeþil yeþil çevremi baðlasa
Hýþým hýþým
Daðýnýk saçlarýma dolaþsa rüzgar
Yaban kuþlar etrafýmý kuþatsa
Katar katar
El ele verse yýldýzlar
Bulutlar þimþek þimsek ayýrsa
Yýlmayacaðým
Ve bir gün
Gözlerinde unuttuðum gözlerimi
Almaya geleceðim

Kitabta iþaret etmeden geçmesi mümkin olmayan diðer isimi Türkmen divan edebyatinin dev þairi rahmetli Mehmed Sadýk’týr. O yurtseverliði ve Türklüðü yüzüden açlýk ve sefaletle direnen bir þairdir. Onun þirleri belagat, Gençliðe hitap ve nasihat, zulüm ve haksýzlýða haykýrýþ, özveri ve mücadele doludur. Yazmýþ olduðu þiir ve gazelleri bir çok ses sanatçýlarý tarafýndan okunmuþtur. Düþüncelerim Kerkük 1956, Coþkun Duygularý Kerkük 1964 ve Mehmet Sadýk’tan Seçmeler Ýstanbul 1991 yýlýnda basýlan eserleridir.

Birinci cildin diðer önemli simalarý ise, Tuzhurmatu’nun dev þairi rahmetli Hasan Görem, büyük ustad þair Ali Marufoðlu, büyük þair, ressam ve hattat Mehmet Ýzzet Hattat, Telafer’in öncü þairi Felekoðlu’larýdýr. Anadan doðma görme özürlüsü Hasan Görem, yazdýðý milli duygu dolu þiirlerini yalnýzca Türkmen Kardeþlik Dergisiyle Yurt Gazetesinde yayýnlamada baþarýlý olmuþtu. O þiirleri bir kitap halinde yayýnlamamýþsada yazdýðý þiirleri büyük anlam ve içerikliði yüzünden þiir sever çoklarý tarafýndan ezberlenmiþtir.

Solsun da bütün güller, ezilsin de çiçekler
Solmaz emelim hâlâ gönül bir günü bekler.

Geçmiþ gecemiz iþte þafak bizce yakýndýr
Doðdu ise güneþ cümle kederler geçecekler.

Horyat ve þiirleri Türkmen gençlerinin gölünü fetheden Ali Marufoðlu onlarýn yanýsýra eleþtiri araþtýrma, inceleme, öykü ve düzyazýlarýyla da ön kzanmýþtý. Eserlerinden: Olaylar Konuþuyor, Gönül Postasý, Halk Hikayeleri, Adsýz Yiðitler, Deremet Baðdat 1989 ve baþkalarý.

Gözüme çar
Axtarram gözüme çar
Gétmem namard qapsýna
Bilsen kör gözüm açar

Mehmet Ýzzet Hattat, Hece ölçüsünde Milli ve dini þiir ve manileri yanýsýra en çok yazdýðý içli içli horyatlarýyla ön kazanmýþtýr. Milli mucadelesi sonucu bir kaçkes Arap Baas Rejimi’nce tutuklanarak cezaevine konulan Hattat, yazdýklarýný bir kitap halinde yayýnlamayý becerememiþti. Ancak onun yazdýðý hatlarýyla ilgili bir hat eseri 1989 yýlýnda Irak Türkmen Kardeþlik Kulübü tarafýndan yayýnlanmýþtýr.

Iraklýyýz Kerkük þehri ilimiz
Müslümanýz Türkmence’dir dilimiz
Baþkasýna vermeyiz biz bu yurdu
Coþar altýn bulaðýmýz yurdumuz

Felekoðlu Divan þiirimizin önemli simalarýndan bir simadýr. Aruz ve hece ölçülerinde ön kazanan, örek sayýlan bir baþarýdýr. Daha 13 yaþýndayken tutulduðu aþkýn þairliðinde büyük payý ve etkisi olmuþtu. Gerçekçilik þairi Felekoðlu’nun þiirlerinden Telafer kentinde bir çok þairler etkilenerek þiir yazmaya baþlamýþlardýr.

Açýl dilim açýl dilim
okumlara saçýl dilim
Yurda düþman olanlara
Ateþ olup saçýl dilim

Küzecioðlu’nun Kerkük Þairleri kitabýnýn birinci cildinde yeni koþaktan da Türkmen þiirin çeitli tarz ve ölçülerinde kalem oynatan bir orduya rastlanmakta: Nusret Merdan, Remzi Çavuþ, Mehmet Ömer Kazancý, Sadun Köprülü, Seyfeddin Biravcý, Faruk Köprülü, Kahtan Hürmüzlü, Sabýr Demirci, Hani Sahip Tuzlu, Mustafa Ziya, Kemal Bayatlý, Hasan Kevser, Kadriye Ziya, Münevver Molla Hassun, Þemsettin Türkmenoðlu, Fevzi Ekrem Terzioðlu ve saire.

Sabrýmla zalimin devrin devirdim
Türkmen’im söyledim þehitler verdim
KABE’m diye sana yüzüm çevirdim
Onun için aðdýr yüzüm KERKÜK’üm

Küzecioðlu kardeþimizi büyük baþarýsýndan dolayý kutlarken, basým yanlýþlýklarýný gidermek için kitabýnýn gekecek ciltlerini daha da dikkatla gözden geçirmesini dileriz.

Ümit KÖPRÜLÜ Yazarn dier yazlar (71)...

site Bakimda

Hits: 8

Devam...

Baþbakan Ýbadi'den Kerkük açýklamasý

Hits: 33

Irak Baþbakaný Haydar el-Ýbadi Kerkük'te yerel seçimlerin yapýlmasýný desteklediðini ancak …

Devam...

Kerkük'te Terör Örgütü PKK Yandaþlarýndan Gösteri

Hits: 35

Irak'ýn Kerkük kentinde terör örgütü PKK yandaþý bir grup, Türk Silahlý Kuvvetleri'nin (TS…

Devam...

Salihi-Türkmen Öðrencilerin mezuniyet törenine katýldý-

Hits: 37

Irak Türkmen Cephesi Baþkaný Erþet Salihi,Türkmeneli Öðrenci ve Gençler Birliði tarafýndan…

Devam...

Ali Kerküklü Kimdir?

Hits: 33

Ali Kerküklünün yayýmlanan 4 kitabý: "Ýstihbarat Oyunlarý, Petrol ve Kerkük", "Oyun Ýçinde…

Devam...

KERKÜK'Ü ÝÞGAL ADIMLARI

Hits: 33

Yüzlerce yýllýk bir Türkmen þehri olan Kerkük'ün demografik yapýsý deðiþtirilerek iþgale…

Devam...

KERKÜK’ÜN GELECEÐÝ TEHLÝKEDE

Hits: 35

Kerkük’ün Kürt Valisi kentteki kamu dairelerinde Kürt bayraðý asýlmasý ve Kürtçenin zoru…

Devam...

Türkiye, Kerkük’teki bütün Türkmenlerle diyalog geliþtirmeli

Hits: 294

Kamu kurumlarýnda Irak bayraðýnýn yanýnda IKBY bayraðýnýn da asýlmasýyla tansiyonun yükse…

Devam...

Türkmeneli gazetesi 1359

Hits: 14

Devam...

Irak Türkmen Cephesi'nin 22. yýldönümü Kerkük'te kutlandý.

Hits: 30

Kutlamada konuþan Irak Türkmen Cephesi Baþkaný ve Kerkük Milletvekili Erþet Salihi, Tüm Türk…

Devam...

Yazarn ok okunan

Ölümünün 25. anýsýnda ... Mehmet Ýzzet Hattat’tan Baas celladlarýna direnme dersi

Hits: 15927

Ömürünün 7 yýlýna mâl olan bir sürede, tutuklanma ve hapis cezasýndan kaynaklanan görd…

Devam...

Ölümünün ikinci anýsýnda Türk Dünyasýnýn ölümsüz kaybý Sadun Köprülü

Hits: 15172

1. Temmuz 1957'de Türkmeneli kalbi Kerkük'ün Altunköprü kasabasýnda, Ortayaka'daki ailesinin …

Devam...

Ah Temmuz ne kadar da uðursuzsun Türkmen'e

Hits: 13558

Yýlýn yedinci ayý, TEMMUZ ömrüm boyunca en uðursuz ayým oldu hep.. Her geldiðinde içime bi…

Devam...

2003 Yýlý Öncesi Türkmen Milli Mücadelesi

Hits: 13519

Malumdur darbeyle yönetimi ele geçiren Sosyalist Arap Baas Partisi, 17 Temmuz 1968 de Irak’ta Ah…

Devam...

El Turkmaniyye TV. Muhabiri Baþika’daki Türk Gücü Varlýðýndan Rahatsýzmýþ

Hits: 11220

Dün 7 Ocak 2017 NTV Haberde, Irak’ý ziyaret eden Türkiye Baþbakaný Sayýn Binali Yýldýrým…

Devam...